OBRZĘDY MSZY ŚWIĘTEJ (ORDO MISSAE)

CZĘŚĆ I - Obrzędy wstępne: RITUS INITIALES

1)

Śpiew na wejście (tzw. introit) – rozpoczyna liturgię Mszy Św. i towarzyszy wejściu kapłana,                                                                 diakonów oraz usługujących                                                                                                                       (wierni przyjmują wówczas postawę stojącą).

2)

Pozdrowienie ołtarza – kapłan podchodzi do ołtarza i całuje go na znak czci. Następnie może                                                  okadzić ołtarz, obchodząc go dookoła. Potem kapłan udaje się na miejsce                                              przewodniczenia. 

3)

Pozdrowienie wiernych - celebrans czyni znak krzyża i wypowiada jedną z form pozdrowienia                                                 ludu z Mszału Rzymskiego.

Kapłan zwrócony do ludu , mówi:

K: W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego.

W: Amen

K. In nomine Patris et Filii, et Spiritus Sancti.

W. Amen

Potem kapłan rozkładając ręce pozdrawia lud, mówiąc:

K: Miłość Boga Ojca, łaska naszego Pana Jezusa Chrystusa i dar jedności w Duchu Świętym niech będą z wami wszystkimi.

Albo:

K: Pan z wami.

Biskup mówi: Pokój z wami

K. Dominus vobiscum.

Episcopus dicit: Pax vobis

W: I z duchem twoim

W. Et cum spiritu tuo

4)

Akt pokuty – składa się z kilku elementów, ale najważniejszym z nich jest formuła wyznania                                   grzechów, którą wypowiadają wszyscy zgromadzeni.

  • I Forma aktu pokuty

K: Przeprośmy Boga za nasze grzechy, abyśmy mogli godnie sprawować  Najświętszą Ofiarę

K. Fratres, agnoscamus peccata nostra, ut apti simus ad sacra mysteria celebranda

Po krótkim milczeniu wszyscy razem odmawiają wyznanie grzechów:

W: Spowiadam się Bogu wszechmogącemu * i wam bracia i siostry, * że bardzo zgrzeszyłem * myślą, mową, uczynkiem

i zaniedbaniem: moja wina, moja wina, moja bardzo wielka wina. Przeto błagam Najświętszą Maryję, zawsze Dziewicę * wszystkich Aniołów i Świętych * i was, bracia i siostry, o modlitwę za mnie *

do Pana Boga naszego.

Confiteor Deo omnipotenti et vobis, fratres,
quia peccavi nimis cogitatione, verbo, opere et omissione: 
mea culpa, mea culpa, mea maxima culpa. 
Ideo precor beatam Mariam semper Virginem,omnes Angelos et Sanctos,
et vos, fratres, orare pro me
ad Dominum Deum nostrum

K: Niech się zmiłuje nad nami Bóg wszechmogący * i odpuściwszy nam grzechy * doprowadzi nas do życia wiecznego.

W: Amen

K. Misereatur nostri omnipotens Deus et, dimissis peccatis nostris, perducat nos

ad vitam aeternam

W. Amen

Albo:

  • II Forma aktu pokuty

K: Przeprośmy Boga za nasze grzechy, abyśmy mogli godnie sprawować  Najświętszą Ofiarę

K. Fratres, agnoscamus peccata nostra, ut apti simus ad sacra mysteria celebranda

K: Zmiłuj się nad nami, Panie.

W: Bo zgrzeszyliśmy przeciw Tobie.

K: Okaż nam, Panie, miłosierdzie swoje.

W: I daj nam swoje zbawienie.

K. Miserere nostri, Domine.

W. Quia peccavimus Tibi.

K. Ostende nobis, Domine, misericordiam tuam.

W. Et salutare tuum da nobis.

K: Niech się zmiłuje nad nami Bóg wszechmogący * i odpuściwszy nam grzechy * doprowadzi nas do życia wiecznego.

W: Amen

K. Misereatur nostri omnipotens Deus et, dimissis peccatis nostris, perducat nos

ad vitam aeternam

W. Amen

Albo:

  • III Forma aktu pokuty

K: Panie, który zostałeś posłany, aby uzdrowić skruszonych w sercu:
zmiłuj się nad nami.
W: Zmiłuj się nad nami.
K: Chryste, który przyszedłeś wzywać grzeszników: zmiłuj się nad nami.
W: Zmiłuj się nad nami.
K: Panie, który siedzisz po prawicy Ojca, aby wstawiać się

za Twoim ludem: zmiłuj się nad nami.
W: Zmiłuj się nad nami.

K: Niech się zmiłuje nad nami Bóg wszechmogący * i odpuściwszy nam grzechy * doprowadzi nas do życia wiecznego.

K. Misereatur nostri omnipotens Deus et, dimissis peccatis nostris, perducat nos

ad vitam aeternam

W: Amen

W. Amen

Albo:

  • IV Forma aktu pokuty

W niedziele akt pokuty może odbyć się poprzez rytuał poświęcenia wody i pokropienia wiernych.

5)

Wezwanie do Chrystusa, jeżeli nie użyto III i IV formy aktu pokuty.

K: Panie, zmiłuj się nad nami.
W: Panie, zmiłuj się nad nami.
K: Chryste, zmiłuj się nad nami.
W: Chryste, zmiłuj się nad nami.
K: Panie, zmiłuj się nad nami.
W: Panie, zmiłuj się nad nami.

K. Kyrie, eleison.

W. Kyrie eleison. 
K. Christe, eleison.

W. Christe, eleison.
K. Kyrie, eleison.

W. Kyrie eleison.

6)

Hymn - pochwalny śpiewany jest podczas Mszy Św. sprawowanych w niedziele                                                (z wyłączeniem niedziel Adwentu oraz Wielkiego Postu), w uroczystości oraz w święta,                      a także w czasie oktaw uroczystości. W dni powszednie jest pomijany

W: Chwała na wysokości Bogu *

a na ziemi pokój ludziom dobrej woli. * Chwalimy Cię. * Błogosławimy Cię, Wielbimy Cię. * Wysławiamy Cię. *

Dzięki Ci składamy, * bo wielka jest chwała Twoja. * Panie Boże, Królu nieba, * Boże Ojcze wszechmogący. * Panie, Synu Jednorodzony, * Jezu Chryste. * Panie Boże, Baranku Boży, *Synu Ojca. * Który gładzisz grzechy świata, * zmiłuj się nad nami. * Który gładzisz grzechy świata, * przyjm błaganie nasze. * Który siedzisz

po prawicy Ojca, * zmiłuj się nad nami. * Albowiem tylko Tyś jest święty. * Tylko Tyś jest Panem. * Tylko Tyś Najwyższy, Jezu Chryste. * Z Duchem Świętym w chwale Boga Ojca. * Amen.

W.  Gloria in excelsis Deo *

Et in terra pax hominibus bonae voluntatis. * Laudamus te. * Benedecicimus te. * Adoramus te. * Glorificamus te.* Gratias agimus tibi propter magnam gloriam tuam. Domine Deus, Rex caelestis, * Deus Pater omnipotens. Domine Fili unigenite, Iesu Christe. * Domine Deus, Agnus Dei, Filius Patris. * Qui tollis peccata mundi, * miserere nobis. * Qui tollis peccata mundi, * suscipe deprecationem nostram. * Qui sedes ad dexteram Patris, miserere nobis. * Quoniam tu solus Sanctus. * Tu solus Dominus.* Tu solus Altissimus, Iesu Christe. * Cum Sancto Spiritu in gloria Dei Patris. Amen.

7)

Kolekta (tzw. modlitwa dnia) – odmawiana na głos przez kapłana modlitwa, zakończona                                                                      odpowiedzią wiernych: „Amen”.

K: Módlmy się: ..., przez wszystkie wieki wieków.

K. Oremus: ..., per omnia saecula saeculorum.

W: Amen

W. Amen

CZĘŚĆ II - Liturgia Słowa: LITURGIA VERBI

Czytania biblijne i psalm responsoryjny między czytaniami – pierwsze czytanie jest zwykle                              fragmentem ze Starego Testamentu lub z Dziejów Apostolskich i następuje podczas                             każdej Mszy Świętej.

 

 

 

 

               Z kolei drugie czytanie pochodzi z Dziejów Apostolskich, z Listów albo z Apokalipsy.                        Pojawia się wyłącznie w niedzielę lub uroczystości.

1)

Aby zaznaczyć koniec czytania lektor dodaje:

L: Oto słowo Boże

W: Bogu niech będą dzięki.

L. Verbum Domini

W. Deo gratias.

Lektor zaznacza koniec czytania słowami:

L: Oto słowo Boże

L. Verbum Domini

W: Bogu niech będą dzięki.

W. Deo gratias.

2)

Sekwencja – hymn, który pojawia się w czasie Mszy Świętej wyłącznie w Uroczystość                                              Zmartwychwstania Pańskiego i Uroczystość Zesłania Ducha Świętego.

3)

Aklamacja Alleluja – kiedy psałterzysta/kantor odśpiewa tę aklamację, wierni powinni wstać                                                ze swoich miejsc. W okresie Wielkiego Postu Alleluja zastępuje                                                               się Chwała Tobie Słowo Boże lub Chwała Tobie Królu Wieków.

4)

Ewangelia – czytanie Ewangelii w trakcie Mszy Św. to przywilej diakona oraz prezbitera.                                     Od wiernych wymaga się w tym czasie postawy stojące

Przy ambonie diakon lub kapłan mówi::

K: Pan z wami.

W: I z duchem twoim

K. Dominus vobiscum.

W. Et cum spiritu tuo

K: Słowo Ewangelii według św. Mateusza,                                                        Marka,                                                            Łukasza,                                                          Jana.

K. Lectio sancti Evangelii secundum Matthaeum,                                                                Marcum,                                                                      Lucam,                                                                       Joannem.

W: Chwała Tobie, Panie.

W. Gloria tibi, Domine.

Po Ewangelii diakon lub kapłan mówi::

K: Oto Słowo Pańskie.

K. Dominus vobiscum.

W: Chwała Tobie, Chryste.

W. Laus tibi, Christe.

5)

Homilia (lub kazanie) – należy ją głosić we wszystkie niedziele i święta nakazane,                                                                       w inne dni jest zalecana.

6)

Wyznanie wiary – jest odmawiane wyłącznie w niedziele i uroczystości.

W: Wierzę w jednego Boga, * Ojca wszechmogącego, * Stworzyciela nieba

i ziemi, * wszystkich rzeczy widzialnych

i niewidzialnych. * I w jednego Pana Jezusa Chrystusa, * Syna Bożego Jednorodzonego, * który z Ojca jest zrodzony * przed wszystkimi wiekami. * Bóg z Boga, Światłość ze Światłości, * Bóg prawdziwy z Boga prawdziwego. * Zrodzony a nie stworzony, * współistotny Ojcu, * a przez Niego wszystko się stało. * On to dla nas ludzi i dla naszego zbawienia zstąpił z nieba. I za sprawą Ducha Świętego * przyjął ciało z Maryi Dziewicy i stał się człowiekiem. * Ukrzyżowany również za nas, * pod Poncjuszem Piłatem został umęczony

i pogrzebany. * i zmartwychwstał trzeciego dnia, * jak oznajmia Pismo. * I wstąpił do nieba; siedzi po prawicy Ojca. *

I powtórnie przyjdzie w chwale * sądzić żywych i umarłych, * a Królestwu Jego nie będzie końca. * Wierzę w Ducha Świętego, Pana i Ożywiciela, * który od Ojca i Syna pochodzi. * Który z Ojcem i Synem wspólnie -3- odbiera uwielbienie i chwalę; * który mówił przez Proroków * Wierzę

w jeden, święty, powszechny i apostolski Kościół. * wyznaję jeden chrzest na odpuszczenie grzechów * I oczekuję wskrzeszenia umarłych. * 1 życia wiecznego w przyszłym świecie. Amen.

W.  Credo in unum Deum * Patrem omnipotentem, factorem caeli et terrae, * visibilium omnium et invisibilium. * Et in unum Dominum, Iesum Christum, Filium Dei unigenitum. * Et ex Patre natum ante omnia saecula. * Deum de Deo, lumen de lumine, Deum verum de Deo vero. * Genitum non factum, consubstantialem Patri: per quem omnia facta sunt. Qui propter nos homines, et propter nostram salutem descendit de caelis. * Et incarnatus est de Spiritu Sancto * ex Maria Virgine, et homo factus est * Crucifixus etiam pro nobis: sub Pontio Pilato passus, et sepultus est. * Et resurrexit tertia die, secundum Scripturas. Et ascendit in caelum: sedet ad dexteram Patris. * Et iterum venturus est cum gloria iudicare vivos, et mortuos: cuius regni non erit finis. * Et in Spiritum Sanctum, Dominum et vivificantem: * Qui ex Patre Filioque procedit. * Qui cum Patre et Filio simul adoratur, et conglorificatur: qui locutus est per Prophetas. * Et unam, sanctam, catholicam et apostolicam Ecclesiam. * Confiteor unum baptisma in remissionem peccatorum. * Et exspecto resurrectionem mortuorum. Et vitam (+) venturi saeculi. Amen.

6)

Modlitwa powszechna (tzw. modlitwa wiernych) – wstęp i zakończenie wypowiadane są przez                                    kapłana, natomiast same intencje może podawać diakon, kantor albo inna osoba                                świecka.

CZĘŚĆ III - Liturgia Eucharystyczna: LITURGIA EUCHARISTICA

1)

Przygotowanie darów ofiarnych - po liturgii słowa rozpoczyna się śpiew na przygotowanie darów.

W tym czasie ministranci umieszczają na ołtarzu korporał (palkę), puryfikaterz, kielich, patenę z chlebem i mszał.

Jeżeli nie wykonuje się śpiewu, kapłan może odmówić te słowa głośno:

Kapłan stojąc przy ołtarzu bierze patenę z chlebem, unosi ją nieco nad ołtarzem i mówi:

K: Błogosławiony jesteś, Panie, Boże wszechświata, * bo dzięki Twojej hojności otrzymaliśmy chleb, * który jest owocem ziemi i pracy rąk ludzkich; * Tobie go przynosimy, * aby stał się dla nas chlebem życia.

K. Benedictus es, Domine, Deus universi,
quia de tua largitate accepimus panem,
quem tibi offerimus, fructum terrae et operis manuum hominum,
ex quo nobis fiet panis vitae.

W. Benedictus Deus in saecula.

W: Błogosławiony jesteś, Boże, teraz i na wieki.

Następnie składa patenę z chlebem na korporale.

Jeżeli nie wykonuje się śpiewu, kapłan może odmówić te słowa głośno, wtedy wszyscy odpowiadają:

Diakom lub kapłan wlewa wino i nieco wody do kielicha, mówiąc:

K: Przez to misterium wody i wina daj nam, Boże, udział w bóstwie Chrystusa, który przyjął nasze człowieczeństwo.

K. Per huius aquae et vini mysterium

eius efficiamur divinitatis consortes, qui humanitatis nostrae fieri dignatus est particeps.

Potem kapłan bierze kielich, unosi go nieco nad ołtarzem i mówi cicho:

K: Błogosławiony jesteś, Panie, Boże wszechświata, * bo dzięki Twojej hojności otrzymaliśmy wino, * które jest owocem winnego krzewu i pracy rąk ludzkich; * Tobie je przynosimy, * aby staro się dla nas napojem duchowym.

K. Benedictus es, Domine, Deus universi,
quia de tua largitate accepimus vinum,
quod tibi offerimus, fructum vitis et operis manuum hominum,
ex quo nobis fiet potus spiritalis.

Następnie składa kielich na korporale.

Jeżeli nie wykonuje się śpiewu, kapłan może odmówić te słowa głośno, wtedy wszyscy odpowiadają:

W: Błogosławiony jesteś, Boże, teraz i na wieki.

W. Benedictus Deus in saecula.

Potem kapłan pochylony mówi cicho:

K: Przyjmij nas, Panie, stojących przed Tobą w duchu pokory i z sercem skruszonym; niech nasza Ofiara tak się dzisiaj dokona przed Tobą, Panie Boże, aby się Tobie podobała.

K. In spiritu humilitatis et in animo contrito suscipiamur a te, Domine; et sic fiat sacrificium nostrum in conspectu tuo hodie, ut placat tibi, Domine Deus.

Jeżeli okoliczności za tym przemawiają, kapłan okadza dary i ołtarz, po czym diakon lub ministrant może okadzić kapłana i lud.

Kapłan stojąc z boku ołtarza myje ręce mówiąc cicho:

K: Kapłan stojąc z boku ołtarza myje ręce mówiąc cicho:

K. Lava me, Domine, ab iniquitate mea

et a peccato meo munda me.

Następnie stojąc przed środkiem ołtarza kapłan zwrócony do ludu, rozkładając i składając ręce, mówi:

K: Módlcie się, aby moją i waszą Ofiarę przyjął Bóg, Ojciec wszechmogący.

K. Orate, fratres, ut meum ac vestrum sacrificium acceptabile fiat apud Deum Patrem omnipotentem!

W: Niech Pan przyjmie Ofiarę z rąk twoich * na cześć i chwałę swojego imienia, a także na pożytek nasz i całego Kościoła świętego.

W. Suscipiat Dominus sacrificium de manibus tuis ad laudem et gloriam nominis sui, ad utilitatem quoque nostram totiusque Ecclesiae suae sanctae.

Następnie kapłan z rozłożonymi rękami odmawia modlitwę nad darami, a po jej ukończeniu wszyscy odpowiadają:

W: Amen

2)

Modlitwa eucharystyczna – w rzeczywistości składa się z wielu połączonych ze sobą formuł                                             modlitewnych. Za jej główny element można uznać konsekrację wina i chleba,                                     dzięki której dochodzi do przeistoczenia pokarmów w Ciało oraz Krew Jezusa                                    Chrystusa.

Przed prefacja (wstęp do modlitwy eucharystycznej)

K: Pan z wami.

W: I z duchem twoim.

K: W górę serca.

K. Dominus vobiscum.

W. Et cum spiritu tuo.

K. Sursum corda. 

W: Wznosimy je do Pana.

K: Dzięki składajmy Panu Bogu naszemu.

W: Godne to i sprawiedliwe.

W. Habemus ad Dominum. 

K. Gratias agamus Domino Deo nostro.

W. Dignum et iustum est.

Kapłan z rozłożonymi rękami odmawia lub śpiewa prefację.

W: Święty, Święty, Święty, Pan Bóg zastępów * Pełne są niebiosa i ziemia chwały Twojej. * Hosanna na wysokości. * Błogosławiony, który idzie w imię Pańskie. * Hosanna na wysokości.

W. Sanctus, sanctus, sanctus Dominus Deus Sabaoth. * Pleni sunt caeli et terra gloria tua. * Hosanna in excelsis. *
Benedictus qui venit in nomine Domini.
* Hosanna in excelsis.

Modlitwa Eucharystyczna

(Druga Modlitwa Eucharystyczna -PREX EUCHARISTIVA II)

Kapłan z rozłożonymi rękami mówi:

Zaprawdę, święty jesteś, Boże, * źródło wszelkiej świętości.

Vere Sanctus es, Domine, fons omnis sanctitatis.

Kapłan składa ręce i trzymając je wyciągnięte nad darami odmawia epiklezę (prośbę o uświęcenie):

Uświęć te dary * mocą Twojego Ducha

Haec ergo dona, quaesumus,
Spiritus, tui rore sanctifica,

Składa ręce i robi znak krzyża nad chlebem i kielichem, mówiąc:

aby stały się dla nas Ciałem + i Krwią * naszego Pana Jezusa Chrystusa.

ut nobis Corpus et + Sanguis fiant
Domini nostri Iesu Christi.

Składa ręce:

On to, gdy dobrowolnie wydał się na mękę,

Qui cum passioni voluntarie traderetur,

Bierze chleb, unosi go nieco nad ołtarzem i mówi:

wziął chleb i dzięki Tobie składając, * łamał i rozdawał swoim uczniom, mówiąc:

accepit panem et gratias agens fregit,*
deditque discipulis suis, dicens:

Lekko się pochyla

ACCIPITE ET MANDUCATE EX HOC OMNES:
HOC EST ENIM CORPUS MEUM,
QUOD PRO VOBIS TRADETUR.

BIERZCIE I JEDZCIE Z TEGO WSZYSCY: TO JEST BOWIEM CIALO MOJE, KTÓRE ZA WAS BĘDZIE WYDANE.

Ukazuje ludowi konsekrowaną hostię, składa ją na patenie i przyklęka.

Następnie mówi:

Podobnie po wieczerzy

Simili modo, postquam cenatum est,

Bierze kielich, unosi go nieco nad ołtarzem i mówi:

accipiens et calicem, * iterum gratias agens
dedit discipulis suis, dicens:

wziął kielich * i ponownie dzięki Tobie składając, *podał swoim uczniom, mówiąc:

Lekko się pochyla

ACCIPITE ET BIBITE EX EO OMNES:
HIC EST ENIM CALIX SANGUINIS
MEI NOVI ET AETERNI TESTAMENTI,
QUI PRO VOBIS ET PRO MULTIS EFFUNDETUR
IN REMISSIONEM PECCATORUM.
HOC FACITE IN MEAM COMMEMORATIONEM.

BIERZCIE I PIJCIE Z NIEGO WSZYSCY: TO JEST BOWIEM KIELICH KRWI MOJEJ, NOWEGO I WIECZNEGO PRZYMIERZA, KTÓRA ZA WAS I ZA WIELU BĘDZIE WYLANA NA ODPUSZCZENIE GRZECHÓW. To CZYŃCIE NA MOJĄ PAMIĄTKĘ.

Ukazuje ludowi kielich, stawia go na korporale i przyklęka.

Aklamacja

K: Oto wielka tajemnica wiary.

K. Mysterium fidei.

W: Głosimy śmierć Twoją, Panie Jezu, * wyznajemy Twoje zmartwychwstanie

i oczekujemy Twego przyjścia w chwale.

W. Mortem tuam annuntiamus, Domine, *
et tuam resurrectionem confitemur,
donec venias.

Albo:

K: Wielka jest tajemnica naszej wiary

W: Ile razy ten chleb spożywamy * i pijemy z tego kielicha, * głosimy śmierć Twoją, Panie, * oczekując Twojego przyjścia

w chwale.

Albo:

K: Tajemnica wiary

W: Chrystus umarł, * Chrystus zmartwychwstał, Chrystus powróci.

Albo:

K: Uwielbiajmy tajemnicę wiary.

W: Panie, Ty nas wybawiłeś * przez krzyż i zmartwychwstanie swoje, * Ty jesteś Zbawicielem świata.

Następnie z rozłożonymi rękami mówi:

K: Wspominając śmierć i zmartwychwstanie ...

K. Memores igitur mortis et resurrectionis eius, ...

K: Przez Chrystusa, z Chrystusem

i w Chrystusie, * Tobie, Boże Ojcze wszechmogący, * w jedności Ducha Świętego, * wszelka cześć i chwała, przez wszystkie wieki wieków.

K. Per ipsum, et cum ipso, et in ipso,
est tibi Deo Patri omnipotenti,
in unitate Spiritus Sancti,
omnis honor et gloria
per omnia saecula saeculorum.

W: Amen

W. Amen

3)

Obrzędy komunijne – składają się m.in. z modlitwy Ojcze Nasz, obrzędu pokoju, śpiewu Baranku                                         Boży (łac. Agnus Dei) oraz z samej komunii świętej po której następuje                                                 wspólna modlitwa.

K: Pouczeni przez Zbawiciela i posłuszni Jego słowom, ośmielamy się mówić:

K. Praeceptis salutaribus moniti,
et divina institutione formati, audemus dicere:

W: Ojcze nasz, któryś jest w niebie, święć się imię Twoje, przyjdź Królestwo Twoje, bądź wola Twoja jako w niebie, tak i na ziemi. Chleba naszego powszedniego daj nam dzi­siaj. I odpuść nam nasze winy, jako i my odpuszczamy naszym winowajcom.

I nie wódź nas na pokuszenie, ale nas zbaw ode złego.

W. Pater noster, qui es in caelis, sanctificetur nomen tuum, adveniat regnum tuum, fiat voluntas tua, sicut in caelo et in terra. Panem nostrum cotidianum da nobis hodie, et dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris, et ne nos inducas in tentationem, sed libera nos a malo.

K: Wybaw nas, Panie, od zła wszelkiego i obdarz nasze czasy pokojem. Wspomóż nas w swoim miłosierdziu, abyśmy zawsze wolni od grzechu i bezpieczni od wszelkiego zamętu, pełni nadziei oczekiwali przyjścia naszego Zbawiciela, Jezusa Chrystusa.

K. Libera nos, quaesumus, Domine, ab omnibus malis, da propitius pacem in diebus nostris, ut, ope misericordiae tuae adiuti, et a peccato simus semper liberi et ab omni perturbatione securi: exspectantes beatam spem et adventum Salvatoris nostri Iesu Christi.

W: Bo Twoje jest królestwo i potęga,

i chwała na wieki.

W. Quia tuum est regnum
et potestas et gloria in saecula.

K: Panie Jezu Chryste, Ty powiedziałeś swoim Apostołom: Pokój wam zostawiam, pokój mój wam daję. Prosimy Cię, nie zważaj na grzechy nasze, lecz na wiarę swojego Kościoła

i zgodnie z Twoją wolą napełniaj go pokojem

i doprowadź do pełnej jednoś­ci. Który żyjesz

i królujesz na wieki wieków.

K. Domine Iesu Christe, qui dixisti Apostolis tuis:
Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis: ne respicias peccata nostra, sed fidem Ecclesiae tuae, eamque secundum voluntatem tuam
pacificare et coadunare digneris.
Qui vivis et regnas in saecula saeculorum.

W: Amen

W. Amen

Kapłan, rozkładając i składając ręce, mówi:

K: Pokój Pański niech zawsze będzie z wami.

K. Pax Domini sit semper vobiscum.

W. Et cum spiritu tuo.

W: I z duchem twoim.

K: Przekażcie sobie znak pokoju.

         K. Offerte vobis pacem.

Wszyscy podają sobie ręce na znak pokoju.

Następnie kapłan bierze Hostię, łamie ją nad pateną i cząstkę wpuszcza do kielicha, mówiąc cicho:

W tym czasie śpiewa się lub mówi:

K: Ciało i Krew naszego Pana, Jezusa Chrystusa, które łączymy i będziemy przyj­mować, niech nam pomogą osiągnąć życie wieczne.

W: Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, zmiłuj się nad nami.

Baranku Body, który gładzisz grzechy świata, zmiłuj się nad nami.

Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, obdarz nas pokojem.

W. Agnus Dei, qui tollis peccata mundi:

miserere nobis.
Agnus Dei, qui tollis peccata mundi:

miserere nobis.
Agnus Dei, qui tollis peccata mundi:

dona nobis pacem.

Kapłan przyklęka, bierze Hostię i trzymając ją nieco podniesioną nad pateną, zwrócony do ludu, głośno mówi:

K: Oto Baranek Boży, który gładzi grzechy świata. * Błogosławieni,
którzy zostali wezwani na Jego ucztę

K. Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi.
Beati qui ad cenam Agni vocati sunt.

W: Panie, nie jestem godzien, abyś przyszedł do mnie, * ale powiedz tylko słowo, * a będzie uzdrowiona dusza moja.

W. Domine, non sum dignus ut intres sub tectum meum, sed tantum dic verbo et sanabitur anima mea.

Kapłan ze czcią przyjmuje Ciało i Krew Chrystusa.

Następnie bierze patenę lub puszkę, podchodzi do przystępujących do Komunii i każdemu ukazuje Hostię mówiąc:

K:  Ciało Chrystusa.

W: Amen

W. Amen

K. Corpus Christi.

Po Komunii kapłan stojąc na miejscu przewodni­czenia

albo przy ołtarzu mówi: 

K: Módlmy się: ..., przez wszystkie wieki wieków.

K. Oremus: ..., per omnia saecula saeculorum.

W: Amen

W. Amen

CZĘŚĆ IV - Obrzędy zakończenia: RITUS CONCLUSIONIS

1)

Ogłoszenia duszpasterskie

Jeżeli trzeba, można podać ludowi krótkie ogłoszenia.

2)

Pozdrowienie wiernych i błogosławieństwo

Następnie kapłan zwrócony do ludu, rozkładając ręce, mówi:

K: Pan z wami.

K. Dominus vobiscum.

W: I z duchem twoim.

W. Et cum spiritu tuo.

BŁOGOSŁAWIEŃSTWO BISKUPA - AD BENEDICTIONEM EPISCOPALEM

K: Niech Imię Pańskie będzie błogosławione.

K. Sit nomen Domini benedictum.

W: Teraz i na wieki.

W. Ex hoc nunc et usque in saeculum.

K: Wspomożenie nasze w Imieniu Pana.

K. Adiutorium nostrum in nomine Domini.

W: Który stworzył niebo i ziemię.

W. Qui fecit caelum et terram.

Kapłan błogosławi lud, mówiąc:

K: Niech was błogosławi Bóg

wszech­mogący, Ojciec *  i Syn, i Duch Święty.  

K. Benedicat vos omnipotens Deus, Pater et Filius et Spiritus Sanctus.

W: Amen

W. Amen

Potem diakon lub kapłan za złożonymi rękami, zwrócony do ludu, mówi:

K: Idźcie w pokoju Chrystusa.

W: Bogu niech będą dzięki.

K. Ite, missa est.

W. Deo Gratias.

Kapłan na znak czci całuje ołtarz, jak na początku Mszy i złożywszy razem z ministrantami należyty ukłon, a przyklęknąwszy, jeżeli na ołtarzu jest Najświętszy Sakrament, odchodzi.

Jeżeli bezpośrednio po Mszy następuje inna czynność liturgiczna opuszcza się obrzędy zakończenia.